به گزارش روابط عمومی حوزه هنری انقلاب اسلامی، گل‌علی بابایی نویسنده و پژوهشگر دفاع مقدس، درباره کتاب «کالک‌های خاکی» که با همکاری حسین بهزاد تدوین شده، گفت: این کتاب روایت زندگی سردار محمدعلی (عزیز) جعفری از دوران کودکی تا پایان عملیات بیت‌المقدس و آزادسازی خرمشهر را در بر می‌گیرد و تلاش دارد بخشی از تاریخ شکل‌گیری و عملکرد سپاه پاسداران در سال‌های ابتدایی جنگ را به تصویر بکشد.

وی درباره روند شکل‌گیری این اثر اظهار کرد: کتاب «کالک‌های خاکی» در سال ۱۳۹۱ توسط انتشارات سوره مهر منتشر شد و حاصل مجموعه‌ای از گفت‌وگوهای تاریخ شفاهی با سرلشکر پاسدار محمدعلی جعفری است. مقطع زمانی کتاب از تابستان ۱۳۳۵، همزمان با تولد ایشان، آغاز می‌شود و تا تابستان ۱۳۶۱ و پایان عملیات بیت‌المقدس ادامه دارد.

بابایی با اشاره به محتوای مستند کتاب افزود: این اثر تنها یک روایت شخصی یا زندگی‌نامه نیست، بلکه از جمله آثار مستند درباره تاریخ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و عملکرد این نهاد در دو سال ابتدایی جنگ تحمیلی محسوب می‌شود. در خلال خاطرات سردار جعفری، اسناد و روایت‌هایی از همکاری و اتحاد میان ارتش و سپاه نیز مطرح می‌شود؛ موضوعی که در بسیاری از عملیات‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت رزمندگان داشته است.

این نویسنده دفاع مقدس درباره دلیل انتخاب نام کتاب گفت: عنوان «کالک‌های خاکی» برگرفته از فضای عملیاتی و نقشه‌های میدانی جنگ است و در عین حال، روایتگر مسیری است که از زندگی شخصی سردار جعفری آغاز می‌شود و به پایان عملیات بیت‌المقدس می‌رسد. این کتاب در ۱۲ فصل تدوین شده که فصل پایانی آن به ۱۰۰ قطعه عکس و سند اختصاص دارد.

بابایی همچنین درباره روند تهیه کتاب بیان کرد: گفت‌وگوها، تدوین و نگارش این اثر با همکاری حسین بهزاد انجام شد. مصاحبه‌ها از پاییز سال ۱۳۸۹ آغاز شد و طی حدود شش ماه، در قالب ۱۰ جلسه و مجموعاً ۲۵ ساعت گفت‌وگو به انجام رسید. پس از آن نیز مرحله نگارش و تدوین حدود ۱۰ ماه زمان برد تا کتاب به شکل نهایی آماده انتشار شود.

گل‌علی بابایی اظهار کرد: برای آزادی خرمشهر بهای سنگینی پرداخت شد. تنها در عملیات بیت‌المقدس، از آغاز تا پایان، حدود شش هزار شهید تقدیم شد تا خرمشهر آزاد شود.

او با اشاره به اهمیت عملیات آزادسازی خرمشهر افزود: دشمن با آن همه ساز و کار نظامی، در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ به خرمشهرِ بی‌پناه حمله کرد و پس از ۳۴ روز مقاومت مردمی توانست شهر را اشغال کند. خرمشهر ۵۷۵ روز در اشغال باقی ماند و دشمن انواع موانع و استحکامات را ایجاد کرد؛ اما رزمندگان ما از دوم اردیبهشت تا سوم خرداد، طی ۲۵ روز نبرد، موفق شدند این شهر را آزاد کنند. این نشان‌دهنده عظمت و قدرت رزمندگان ماست؛ همان نیروهایی که به تعبیر رهبر معظم انقلاب، گاه حتی برای شب عملیات گلوله کافی هم نداشتند.

او با تأکید بر نقش هنر و ادبیات در حفظ حافظه تاریخی جامعه بیان کرد: کتاب، فیلم، تئاتر، نقاشی و هر فعالیت هنری که برای ثبت و بازنمایی این روزها انجام می‌شود، در حقیقت تلاشی برای زنده نگه داشتن اصل ماجراست؛ یعنی حفظ یاد آن روزها و جلوگیری از فراموشی.

این نویسنده دفاع مقدس در ادامه با اشاره به رخدادهای ماه‌های اخیر، جنگ 12 روزه و جنگ رمضان، تصریح کرد: در ماه‌های گذشته نیز جامعه با اتفاقات مهم و پیچیده‌ای روبه‌رو بوده است. مردم بسیاری از وقایع را با چشم خود دیده‌اند و تجربه کرده‌اند. همین تجربه‌های زیسته می‌تواند به سوژه‌هایی ارزشمند برای ثبت و روایت تبدیل شود.

بابایی یادداشت‌نویسی روزانه را راهی برای ثبت دقیق‌تر تاریخ دانست و گفت: مردم باید نوشتن را جدی بگیرند. یادداشت‌نویسی روزانه بسیار مهم است؛ چون مانع تحریف می‌شود. وقتی یک پژوهشگر یا نویسنده بخواهد بعدها رویدادها را ثبت کند، اگر یادداشت‌های روزانه و روایت‌های دست اول وجود داشته باشد، با مشکلات کمتری مواجه خواهد شد.

او با اشاره به تجربه شخصی خود افزود: زمانی برای دل خودم یادداشت می‌نوشتم و فکر نمی‌کردم روزی به درد انتشار بخورد، اما همان نوشته‌ها بعدها تبدیل به دو کتاب شد.

این پژوهشگر در پایان تأکید کرد: امروز هم اتفاقات زیادی در حال رخ دادن است و مردم، به‌ویژه در روزهای بحرانی، چیزهای زیادی را از نزدیک می‌بینند. لازم است از آدم‌ها، همسایه‌ها، شهدا، مکان‌ها و تجربه‌هایشان بنویسند. شاید همین روایت‌های شخصی در آینده به اسناد مهم تاریخی تبدیل شود. ثبت روزانه اتفاقات، اقدامی ضروری و مؤثر برای حفظ حقیقت است.